X

Pobierz aplikację OvuFriend

Zwiększ szanse na ciążę!
pobierz mam już apkę [X]

Witaminy na męską płodność - które najważniejsze?

Witaminy to grupa organicznych związków chemicznych o różnorodnej budowie, które są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Odgrywają również bardzo ważną rolę dla płodności. Które witaminy są najbardziej istotne z punktu widzenia męskiej płodności? Jak poszczególne witaminy wpływają na plemniki i tym samym na zdolność do zapłodnienia?  
 

Plemniki a stres oksydacyjny - czy witaminy mogą być antidotum? 

        
Plemnik jako nośnik materiału genetycznego jest narażony na stres oksydacyjny. Stres oksydacyjny to zjawisko polegające na osłabieniu mechanizmów regulujących neutralizowanie reaktywnych form tlenu (ROS) i nagromadzenie ich w organizmie człowieka. Skąd się biorą ROS? Powstają w naturalnych procesach metabolicznych. Używki (kofeina, papierosy), przegrzewanie jąder, wyczynowe uprawianie  sportu, czynniki środowiskowe, infekcje bakteryjne czy żylaki powrózka nasiennego nasilają powstawanie ROS. Plemniki w nasieniu mają  ograniczoną ochronę antyoksydacyjną, ponieważ ich cytoplazma zawiera małe ilości enzymów  wychwytujących wolne rodniki. Ponadto, ze względu na dużą zawartość wielonienasyconych kwasów tłuszczowych w błonie komórkowej, plemniki są wrażliwe na szkodliwe działanie stresu oksydacyjnego. I tutaj bardzo ważną rolę mogą odegrać witaminy. 
 
Najlepsze witaminy to oczywiście te, które pochodzą z pożywienia (naturalne), ponieważ cechują się wysoką przyswajalnością. Niestety często mężczyźni mają problemy z dostarczeniem wszystkich niezbędnych witamin, szczególnie jeśli sposób ich odżywiania znacząco odbiega od idealnego. W takiej sytuacji po konsultacji z lekarzem, warto sięgnąć po wersje syntetyczne witamin, wybierając wysokiej jakości suplementy.
Przyjmując suplementy diety zawierające witaminy należy łączyć je z odpowiednimi pokarmami tak, aby jak najbardziej zwiększyć ich wchłanianie i biodostępność. Warto kierować się m.in. tym, że witaminy dzielą na te rozpuszczalne w wodzie (np. C, B1, B6, B9, B12) oraz rozpuszczalne w tłuszczach (A,D,E,K).         
 

WItaminy na męską płodność - które najważniejsze?

 

Witamina C

       
Witamina C jest drobnocząsteczkowym antyoksydantem. Jako związek chemiczny jest rozpuszczalna w środowisku wodnym. Działa silnie antyoksydacyjnie, czyli wspiera balans oksydo-redukcyjny w nasieniu. Zabezpiecza plemniki przed niszczeniem chromatyny. Mężczyźni starający się od dłuższego czasu o dziecko z niepowodzeniem z wynikami seminogramu mieszczącymi się w wartościach referencyjnych lub blisko wartości referencyjnych  powinni sprawdzić poziom stresu oksydacyjnego oraz indeks DFI- indeks fragmentacji DNA. W sytuacji podwyższonego tzw. stresu oksydacyjnego i wysokiego indeksu DFI witamina C poprawi jakość nasienia co zwiększy potencjał płodnościowy mężczyzny. Z uwagi na fakt, iż jest rozpuszczalna w wodzie bardzo łatwo dochodzi do strat witaminy C podczas gotowania. Witaminie C generalnie nie służy obróbka termiczna. Produkty tracą tę witaminę, nie tylko gdy są gotowane, ale także zbyt długo przechowywane oraz mocno rozdrabniane. W codziennej diecie najwięcej witaminy C znajdziemy w  natce pietruszki, papryce, brukselce czy brokułach. Te produkty mają czterokrotnie więcej witaminy C niż popularnie kojarzona z witaminą C  - cytryna.
 

Witamina E oraz witamina A

 
Witamina E nazywana inaczej tokoferolem, warunkuje prawidłową budowę oraz ochronę błon komórkowych. Ponadto jest również przeciwutleniaczem. W połączeniu z witaminą C działa antyoksydacyjnie. Wspiera również wchłanianie witaminy A. Chroni chromatynę plemnikową poprzez wiązanie wolnych rodników tlenowych. Według Instytutu Żywności i Żywienia dzienna dawka witaminy E jest uzależniona od wieku człowieka oraz płci. Dla mężczyzn wynosi ona 10 mg, a dla seniorów po 75. roku życia: 20-50 mg. Suplementacja nawet dużymi dawkami witaminy E ma korzystny wpływ na ruchliwość plemników szczególnie w połączeniu z kwasem DHA. Zarówno witamina E jak i witamina A są witaminami rozpuszczalnymi w tłuszczach. Obie te substancje działają silnie antyoksydacyjnie. A więc połączenie tych molekuł zabezpieczy to co najważniejsze w plemnikach czyli chromatynę - niezbędną do zapłodnienia. Aby dostarczyć w diecie witaminę A i E powinniśmy włączyć różne orzechy i nasiona.

Witamina B12

 
Znana również pod nazwą kobalamina. Bierze udział w przemianach kwasu foliowego i homocysteiny. Jest kluczowa przy syntezie DNA. Dzienne zapotrzebowanie ustalono na poziomie 2,4-5 mcg/dobę, lecz ilość magazynowana w organizmie pokrywa zapotrzebowanie na kilka lat. Objawy niedoborów obserwujemy po kilku latach. Pierwszymi objawami jest podwyższony MCV - czyli średnia objętość krwinki czerwonej w morfologii krwi obwodowej oraz chroniczne przemęczenie. Przyczyną niedoboru może być obniżona podaż w diecie lub zaburzenia wchłaniania. Mężczyźni na diecie wegańskiej czy wegetariańskiej szczególnie powinni monitorować laboratoryjnie witaminę B12 i uzupełniać niedobory chcąc zwiększyć szanse na potomstwo. W literaturze znajdziemy również badania potwierdzające, iż mężczyźni nadużywający alkoholu mają osłabione wchłanianie witaminy B12. Warto pamiętać o laboratoryjnym monitorowaniu jej poziomu i uzupełnianiu niedoborów.  
 

Witamina B6

 
Mianem witaminy B6 określa się grupę sześciu powiązanych strukturalnie związków chemicznych, pochodnych pirydyny. Są one rozpuszczalne w wodzie. Dzienne spożycie ustalono na poziomie 1,2- 2 mg. Dobrze tolerowane są również dawki dochodzące do 200mg. Przede wszystkim bierze udział w syntezie kwasów nukleinowych kluczowych w przebiegu spermatogenezy.
 

Witamina D3

 
Witamina D3 nabiera kluczowego znaczenia dla zdrowia człowieka. Naturalnie jest syntetyzowana po ekspozycji na światło słoneczne. Możemy również uzupełniać jej niedobory stosując suplementy diety. Witamina D nie pozostaje obojętna dla męskiej płodności. Działa na plemniki, zwłaszcza na ich liczebność, jakość i ruchliwość, a tym samym zdolność do zapłodnienia komórki jajowej. Ponadto witamina D oddziałuje na poziom testosteronu i męskie libido. Szacuje się, iż w krajach wysoko rozwiniętych ponad 80% populacji może mieć poziom witaminy D3 poniżej zakresów referencyjnych. Warto starając się o dziecko sprawdzić poziom witaminy D3 w surowicy i uzupełnić niedobory.
 

Kwas foliowy  (witamina B9)

 
Obie te nazwy są prawidłowe. Kwas foliowy jest konieczny dla przebiegu procesów fizjologicznych związanych z prokreacją w organizmie kobiety i mężczyzny. Kwas foliowy bierze udział w replikacji łańcucha DNA i procesie podziału komórkowego. Spermatogeneza, czyli proces tworzenia się plemników to miliony podziałów komórkowych zarówno tych mitotycznych jak i mejotycznych czyli tych, które warunkują redukcję garnituru chromosomów. Dzięki tym podziałom mężczyzna - ojciec przekazuje połowę swojego materiału genetycznego dla dziecka. Druga połowę dziecko otrzymuje od kobiety - matki. Metabolizm kwasu foliowego to skomplikowane przemiany, które mogą być zaburzone. Każdy przyszły tata powinien zweryfikować stężenie kwasu foliowego w surowicy i zadbać o uzupełnienie braków. Poprawi to jakość nasienia.
 
Reasumując witaminy jako związki dające życie, w kontekście płodności mężczyzn, wpływają głównie na jakość materiału genetycznego - DNA w plemnikach mężczyzn. Z uwagi na fakt, iż chromatyna plemnikowa i jej wysoka jakość warunkuje potencjał zapłodnieniowy mężczyzny, warto zweryfikować laboratoryjnie poziom w surowicy witamin oraz uzupełnić ich niedobory. Przybliży to do posiadania upragnionego potomstwa. Na co dzień należy nie zapominać o zbilansowanej diecie bogatej również w witaminy.

BIBLIOGRAFIA:

1) Kto odkrył witaminy?, T. Turejko, Klub Jagielloński 2016
2) Górna, I., 2014. Wpływ sposobu żywienia oraz wybranych parametrów stylu życia na płodność i rozrodczość kobiet. Rozprawa doktorska, Poznań.
3) Szostak-Węgierek D., Sposób żywienia a płodność. Medycyna Wieku Rozwojowego, 2011, 15.4: 431-436.
4) Polak M., i wsp., Nutritional geometry of paternal effects on embryo mortality. Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences, 2017, 284: 1864, 20171492
5) Jeznach-Steinhagen, A., Czerwonogrodzka-Senczyna, A., 2013. Postępowanie dietetyczne jako element leczenia zaburzeń płodności u mężczyzn z obniżoną jakością nasienia.
6) Mendiola J., Torres-Cantero A.M., Vioque J., Moreno-Grau J.M., Ten J., Roca M., Moreno-Grau S., Bernabeu R.: A low intake of antioxidant nutrients is associated with poor semen quality in patients attending fertility clinics. Fertil. Steril., 2010, 93, 1128-1133.
7) R.Jacha, A.Jakimiuk, M.Krzyczkowska-Sendrowska; Endokrynologia ginekologiczna cz.II Zaburzenia cyklu. Niepłodność, Gdynia 2021
8) Jarosz M., Normy żywienia dla populacji polskiej, IŻŻ, Warszawa, 2017.
9) Ignaszak-Kaus, N., Jędrzejczak, P., 2015 Wpływ sportu na męski układ rozrodczy. Postępy Andrologii Online, 2,1, 34-40.
 
Oceń ten artykuł:
(2)

AUTOR:

mgr anal. med. Piotr Nazarek - diagnosta laboratoryjny, seminolog. Kierownik pracowni badań andrologicznych laboratorium OlimpiaMed. Jest zwolennikiem holistycznego podejścia do zdrowia pacjenta. Świadomy, że żywienie to jeden z filarów zdrowia! Obecnie prowadzi pracownię badań andrologicznych w OlimpiaMed w Łodzi oraz Instytucie Rodziny w Warszawie. Ceni współpracę z klinicystami pracującymi w obszarze rozpoznawania płodności par. Ciągle podnosi swoje kwalifikacje w dziedzinie diagnostyki laboratoryjnej, żywienia i szeroko rozumianej medycyny męskiej.

Zainteresują Cię również:

7 sposobów jak przetrwać przesilenie wiosenne i jak szybko zajść w ciążę!

Przesilenie wiosenne dla wielu kobiet jest trudnym okresem przejściowym, kiedy mogą pojawiać się problemy ze snem, nadmiernym zmęczeniem, brakiem energii, czy obniżoną koncentracją. Wszystko to może mieć wpływ na gospodarkę hormonalną i kobiecą płodność. Jak w tym czasie przygotować się do ciąży? Jakie są skuteczne sposoby na poprawę płodności? Jak szybko zajść w ciążę, wprowadzając proste nawyki do codziennego stylu życia?

CZYTAJ WIĘCEJ

11 największych mitów dotyczących starania o dziecko, w które być może jeszcze wierzysz

Niektóre nieprawdziwe stwierdzenia przekazywane są z ust do ust tak długo, że bez zastanowienia w nie wierzymy. Przeczytaj jakie są największe mity na temat starania o dziecko i upewnij się, że „nie padłaś ich ofiarą”.

CZYTAJ WIĘCEJ

Cykl miesiączkowy a wygląd kobiety - wpływ na skórę i włosy

Cykl miesiączkowy i przemiany hormonalne, które w nim zachodzą mają wpływ na funkcjonowanie całego organizmu. Cykl miesiączkowy a wygląd - jak hormony mogą wpływać na Twoją skórę i włosy? W których fazach cyklu Twoja cera może być w lepszej kondycji, a kiedy mogą pojawiać się problemy? Hormony a trądzik - kiedy problemy z wypryskami mogą się nasilać? 

CZYTAJ WIĘCEJ