Mięśniaki macicy - przyczyny, objawy, leczenie

Mięśniaki macicy to bardzo powszechne schorzenie wśód kobiet. Jakie mogą być przyczyny ich powstawania? Jakie dolegliwości mogą wskazywać na problemy z mięśniakami macicy? Jak wygląda diagnoza i leczenie mięśniaków macicy?
 

Mięśniaki macicy - czym są? 

 
Mięśniaki macicy to łagodne guzy w obrębie macicy. Tworzą się z tkanki mięśniowej, budującej macicę (stąd nazwa “mięśniaki”) i umiejscawiają się w lub na ścianach macicy.  Często występują licznie - tylko w 10% przypadków występują pojedynczo, najczęściej diagnozuje się od kilku do kilkunastu guzków. 
 
Mięśniaki macicy są zjawiskiem bardzo powszechnym. Przyjmuje się, że w przeciągu całego cyklu życia mogą występować aż u 3 na 4 kobiety. Występują zarówno u kobiet w wieku rozrodczym (od 20 - 50% kobiet może je mieć), jak i po menopauzie. Najczęściej jednak są spotykane u kobiet pomiędzy 35 a 45 roku życia.
 
Mięśniaki macicy co prawda są łagodne, ale mogą powodować wiele przykrych dolegliwości, które wpływają na jakość życia kobiety. Wśród najczęstszych są nieregularne krwawienia i plamienia z pochwy (często pomiędzy miesiączkami), a także dokuczliwy ból w obrębie miednicy. Nieleczone mogą prowadzić m.in. do problemów z płodnością, co jest szczególnie istotne podczas planowania ciąży i starań o dziecko. Mięśniaki macicy mogą skutecznie utrudniać zajście w ciążę i być bezpośrednią przyczyną niepłodności. 
 

Mięśniaki macicy - przyczyny

 
Jak i dlaczego powstają mięśniaki w macicy? Niestety etiologia powstawania mięśniaków nie została do końca poznana. Niekiedy zdarza się tak, że komórki mięśniowe w macicy bardzo intensywnie się rozmnażają, mogą się rozrastać, tworząc bryły i grudki na powierzchni oraz wewnątrz ścian macicy. Nie do końca wiadomo, czym jest spowodowany rozrost komórek mięśniowych, wiadomo jednak, że estrogen (najbardziej “kobiecy” hormon) może ten rozrost stymulować - czytaj więcej: o hormonach kluczowych dla kobiecej płodności.
 
To też może być potwierdzeniem, dlaczego u tak wielu kobiet ok. 35-45 roku życia diagnozuje się mięśniaki macicy. Kobiety przed wkroczeniem w okres menopauzy, mają zazwyczaj wysoki poziom estrogenu (dopiero, gdy rozpoczyna się okres przekwitania, stężenie estrogenów zaczyna spadać). Można wówczas zaobserwować, że powstałe wcześniej mięśniaki “kurczą się”, zanikają i rozpadają na skutek obniżania się poziomu estrogenów w kobiecym organizmie.  
 
Inną przyczyną powstawania mięśniaków macicy mogą być skłonności genetyczne (niektórzy twierdzą, że aż ⅓ przypadków mięśniaków macicy może być dziedziczona). Istnieje większe ryzyko powstawania mięśniaków macicy u kobiet, u których to schorzenie występowało w rodzinie. 
 
Wg lekarzy wśród czynników, które mogą zwiększać ryzyko pojawienia się mięśniaków macicy jest wczesne nadejście pierwszej miesiączki (średnio pierwsza miesiączka pojawia się pomiędzy 11 a 13 rokiem życia), spożywanie diety bogatej w czerwone mięso i częste picie alkoholu. Ponadto nadciśnienie tętnicze, otyłość, a także Zespół Policystycznych Jajników (czytaj więcej: czym jest PCOS), mogą sprawiać, że ryzyko wystąpienia mięśniaków macicy będzie większe. 
 

 

Mięśniaki macicy - objawy

 
Najczęstszymi objawami mięśniaków macicy są: 
 
  • długie, bolesne i obfite krwawienia miesiączkowe (czytaj więcej: o przyczynach bolesnych miesiączek)
  • ból lub ucisk w miednicy / ból podbrzusza, 
  • występowanie krwawień / plamień śródcyklicznych (czytaj więcej: krwawienia międzymiesiączkowe)
  • problemy z zajściem w ciążę / niepłodność, 
  • bolesne współżycie, 
  • zwiększona częstotliwość lub trudności z oddawaniem moczu (guz może uciskać pęcherz moczowy), 
  • zaparcia / wzdęcia / bolesne wypróżnianie (guz może uciskać odbyt).
 
Mięśniaki macicy mogą, ale nie muszą utrudniać zajścia w ciążę. Zdarza się tak, że kobiety nie mają żadnych objawów i dopiero po zajściu w ciążę dolegliwości pojawiają się (szczególnie dokuczliwe mogą być w 2. i 3. trymestrze ciąży). Niekiedy ciąża może przyczyniać się do rozrostu mięśniaków macicy. W takiej sytuacji, jeśli guzy są duże, mogą stwarzać ryzyko poronienia lub przedwczesnego porodu. 
 
Objawy i ich nasilenie zależą przede wszystkim od wielkości, liczby i umiejscowienia mięśniaków. Warto obserwować nawet subtelne zmiany w cyklu miesiączkowym, każde nietypowe plamienie, czy krwawienie z dróg rodnych, ale także odczuwany ból (np. ból brzucha), czy inne dolegliwości, które na pierwszy rzut oka nie mają związku z płodnością. Warto zapisywać objawy w aplikacji OvuFriend, aby mieć wszystkie informacje w jednym miejscu, a w razie problemów - przekazać je lekarzowi. To daje możliwość szybszego postawienia trafnej diagnozy i włączenia planu leczenia. Oczywiście, jak w przypadku większości schorzeń, wczesne wykrycie, zmniejsza ryzyko wystąpienia powikłań. 
 
Jednym z częstych powikłań przy mięśniakach macicy jest niedokrwistość (anemia), która rozwija się w efekcie obfitych miesiączek. Jeśli mięśniak macicy jest tak umiejscowiony, że uciska na pęcherz lub moczowody, może to powodować zastój moczu i sprzyjać rozwojowi bakterii. A to już prosta droga, aby rozwinęło się zakażenie dróg moczowych. 
 

Mięśniaki macicy - diagnoza i leczenie 

 

Jak się diagnozuje mięśniaki macicy? 

 
Lekarz ginekolog na początek przeprowadza dokładny wywiad z pacjentką, pyta o objawy i dolegliwości, pierwszą miesiączkę, przebyte zabiegi, czy operacje, a także o ewentualne plamienia i krwawienia z dróg rodnych.
 
Mięśniaki macicy można zdiagnozować podczas zwykłego badania USG narządów rodnych, albo za pomocą bardziej zaawansowanych metod np. sonohisterografia - badanie macicy wypełnionej kontrastem (płynem) pod kontrolą USG, histeroskopia - badanie macicy za pomocą histeroskopu z kamerą (czytaj więcej o histeroskopii jako metodzie diagnostycznej), czy MRI, czyli w tym przypadku rezonans magnetyczny miednicy. 
 

Jak się leczy mięśniaki macicy? 

 
Jeśli mięśniaki macicy nie dają żadnych objawów, a kobieta jest w wieku okołomenopauzalnym, często leczenie ogranicza się do wizyt kontrolnych, na których lekarz monitoruje rozwój choroby. 
 
Gdy mięśniaki macicy dają uciążliwe objawy lub rozrastają się w szybkim tempie, lekarz najczęściej włącza leczenie farmakologiczne lub zleca usunięcie mięśniaków. Wszystkie metody są zależne od wieku pacjentki, od etapu życia, w którym obecnie się znajduje (starania o dziecko, ciąża, zbliżająca się menopauza). a także od ilości i umiejscowienia guzów. 
 

Leczenie farmakologiczne

 
Leczenie farmakologiczne opiera się przede wszystkim na środkach przeciwbólowych lub przeciwzapalnych. Dodatkowo lekarz może zdecydować się na włączenie terapii hormonalnej w celu obniżenia poziomu estrogenów. Często stosowanymi w terapiach hormonalnych są analogi gonadoliberyny (GnRH), których celem jest zmniejszenie wielkości i ukrwienia mięśniaków macicy. Terapia łagodzi często dokuczliwe objawy: bóle w obrębie miednicy, a także zmniejsza obfitość miesiączek. 
 

Usuwanie mięśniaków odbywa się najczęściej za pomocą metod: 

 
  • embolizacja mięśniaków, 
  • laparoskopia, 
  • miomektomia, 
  • kriomioliza
  • histeroskopia.
 
Oceń ten artykuł:
(1)

AUTOR:

Redakcja OvuFriend, konsultacja medyczna - dr hab. med. Iwona Szymusik - specjalista położnictwa i ginekologii, endokrynologii ginekologicznej i rozrodczości. Członkini Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego (PTG), Polskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu (PTMR), Europejskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu i Embriologii (ESHRE) oraz Amerykańskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu (ASRM). Specjalizuje się w leczeniu niepłodności, endokrynologii ginekologicznej, zachowaniu zdolności prokreacyjnych (oncofertility), w metodach wspomaganej prokreacji oraz w prowadzeniu ciąży.

staraczka1982 27.03.2020, 11:10
Bardzo dobrze napisany artykuł. Ja własnie od jakiegoś czasu miałam problem z bardzo obfitymi miesiaczkami, zaczely też się pojawiać krwawienia w trakcie cyklu, a że od kilku miesiecy staramy się o dziecko na ovufriend, nie czekalam z diagnostyka. Lekarz w lutym stwierdzil u mnie mięśniaki macicy :(
Klaska 27.03.2020, 11:12
staraczka1982 - i jakie zalecenia? bedziesz usuwać, czy jakaś terapia hormonalna? duże masz te mięśniaki?
judysia86 30.03.2020, 11:07
Ja mam miesniaki i chyba bede usuwac :( I wykrylam dzieki ovufriend, bo myslalam, że te moje dlugie i obfite miesiaczki, to norma :/ a jednak to nie jest norma i apka zasugerowala konsultacje z lekarzem
Marinett×Adrien 23.05.2020, 08:52
Fajny artykuł 6+!

Zainteresują Cię również:

Poronienie - stres, obniżony nastrój i depresja po poronieniu.

Poronienie - bolesna strata, często przeżywana w ukryciu, samotności, niezaopiekowana i nienazwana. Dlaczego jest taka trudna? Czy kobieta, która straciła swoje dziecko jeszcze przed przyjściem jego na świat, ma prawo do żałoby? W jaki sposób sobie z nią poradzić? Jak przetrwać? Co zrobić, kiedy pojawi się depresja po poronieniu? Dowiedz się dlaczego warto pozwolić sobie na przeżycie żałoby i gdzie szukać pomocy. 

CZYTAJ WIĘCEJ

Czy jestem w ciąży? - ciąża urojona a widoczne objawy ciąży

Zdarzyło Ci się usłyszeć coś, co bardzo chciałaś usłyszeć lub czego usłyszeć za wszelką cenę nie chciałaś, mimo panującej wokół ciszy? Czasem nasz mózg płata nam figle. Jeśli bardzo czegoś pragniemy, jesteśmy skłonni dostrzegać przejawy tego pragnienia, mimo ich braku. Wiele kobiet starających się o dziecko, co miesiąc zasatanawia się: "Czy jestem w ciąży?", dostrzega u siebie pierwsze objawy ciąży, po czym po wykonaniu testu ciążowego widzi jedną kreskę. Ciąża urojona czy "urojenie ciążowe" - jak je rozpoznać? 

CZYTAJ WIĘCEJ

4 składniki diety wspierające owulację!

Problemy z owulacją są bardzo częstą przyczyną trudności z zajściem w ciążę. Dowiedz się, jak za pomocą diety możesz wesprzeć jajeczkowanie! Poznaj, które składniki diety mogą pozytywnie wpływać na owulację, a które mogą przyczyniać się do niepłodności owulacyjnej. Poznaj propozycje propłodnościowych posiłków od Ani i Zosi z Akademii Płodności! 

CZYTAJ WIĘCEJ
Fundusze Europejskie: Inteligentny Rozwój Narodowe Centrum Badań i Rozwoju Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego

Projekt OvuFriend: "Opracowanie nowych w skali światowej rozwiązań w obszarze uczenia maszynowego wspierających w planowaniu rodziny i pokonywaniu problemu niepłodności" współfinansowany przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w ramach programu Inteligentny Rozwój 2014-2020.